Spółdzielnia Mieszkaniowa w Tczewie należy do najstarszych w Polsce i największych na Pomorzu – ma 127 lat! Obecnie w zasobach spółdzielni, tj. w 8 874 mieszkaniach i 190 budynkach zamieszkuje ok 20 tys. mieszkańców.
Spółdzielnia Mieszkaniowa w Tczewie ma 127 lat! To jedna z najstarszych i największych spółdzielni na Pomorzu. Powołano ją do życia w 1898 roku pod nazwą „Urzędnicza Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa”. Inicjatorem jej powstania był Ludwik Dembski, Burmistrz Miasta Tczewa, który został wybrany na pierwszego przewodniczącego Rady. Trudno było zwerbować 100 członków koniecznych do założenia Spółdzielni, postanowiono pobierać tylko 10 marek „wstępnego” i 200 marek „na udział”, płatne ratami po 10 marek w ciągu 2 lat.
Pierwsze grunty kupiono w październiku 1898 roku, z planem wybudowania 4 domów z 27 mieszkaniami. Półtora roku później oddano do użytkowania pierwsze budynki. Powstałe w kolejnym dwudziestoleciu obiekty mieszkalne przeznaczone były głównie dla pracowników kolei, poczty i rzemieślników. Z chwilą odzyskania przez Polskę niepodległości Spółdzielnia dysponowała 97 mieszkaniami w 16 budynkach.
W niepodległej Polsce
Przed przyłączeniem Tczewa do Polski po I wojnie światowej, jesienią 1919 roku, pojawił się wniosek o zlikwidowanie Spółdzielni, jednak sprzeciwili się temu polscy członkowie, dysponujący większością głosów. W niepodległej Polsce działalność Spółdzielni warunkowały trudności, przed którymi stanęło odrodzone państwo, w tym różnorodność ustawodawstwa. W październiku 1920 roku uchwalono ustawę o spółdzielniach, która wówczas uważana była za jedną z najlepszych i najnowocześniejszych w Europie. Pierwsze lata powojenne to brak środków na remonty i światowy kryzys, co uniemożliwiało rozwój. Dopiero w latach 30. rozpoczęto budowę nowych domów. Przed wybuchem drugiej wojny światowej Spółdzielnia posiadała 20 budynków, 135 mieszkań i179 członków.
W czasie II wojny światowej Spółdzielnia podzieliła los wielu innych polskich instytucji. Hitlerowcy zagarnęli majątek i przejęli go w administrację, a dokumenty zniszczono. Po wyzwoleniu Tczewa Spółdzielnia natychmiast wznowiła działalność. 15 grudnia 1945 roku został zarejestrowany Statut Spółdzielni w Sądzie Okręgowym w Chojnicach. W czerwcu 1946 roku przeniesiono rejestrację według właściwości terytorialnej do Sądu Okręgowego w Gdańsku. Powojenne lata były okresem wytężonej pracy rady nadzorczej, zarządu i wielu społeczników. Wszędzie były zgliszcza i ruiny.
Dynamiczny rozwój Spółdzielni
Działalność inwestycyjną Spółdzielnia rozpoczęła dopiero w 1958 roku – 2 lata później oddano do użytku 32 mieszkania. W drugiej połowie lat 60. zrealizowano kolejno budowy na osiedlu Czyżykowo. Lata 70. to najbardziej dynamiczny okres rozwoju Spółdzielni: inwestycje prowadzone były na osiedlu im. Garnuszewskiego, powstały Suchostrzygi, rozpoczęto budowę mieszkań w kolejnych miastach: Gniewie i Pelplinie. W latach 80. kontynuowano inwestycje: wybudowano 56 budynków.. W 1981 roku w Pelplinie oddano ostatnie budynki, ukończono prace w Gniewie, rozpoczęła się inwestycja budowlana na os. Suchostrzygi II, prowadzona w latach 1986–1990.
W latach 90. nastąpił spadek liczby oddawanych mieszkań. Po 2000 roku Spółdzielnia budowała mieszkania w Tczewie i Pelplinie. Najnowszą inwestycję mieszkaniową zakończono w 2021 roku – oddano do użytku 3 budynki w Tczewie. W 2025 roku rozpoczęto prace projektowe pod nową inwestycję na około 60 mieszkań w Tczewie – budowa ma rozpocząć się w 2026 roku.
Efektywni energetycznie
W latach 1994–2007 wykonano prace remontowo-modernizacyjne instalacji ciepłej wody połączone z likwidacją piecyków gazowych do podgrzewania wody, co znacznie przyczyniło się do zwiększenia bezpieczeństwa mieszkańców. Sukcesem było wykonanie instalacji centralnego ogrzewania i ciepłej wody w ponad stuletnich budynkach w Tczewie. W 2017 roku podobne prace wykonano w kolejnych obiektach, co umożliwiło likwidację pieców kaflowych. Dziś wszystkie mieszkania wyposażone są w instalacje centralnego ogrzewania i podgrzania wody.
W latach 1994–2009 przeprowadzono termomodernizację budynków, w szczególności docieplenia ścian zewnętrznych i stropodachów oraz wymianę stolarki okiennej i drzwiowej. Wykonano remonty kapitalne dachów z zastosowaniem technologii pap termozgrzewalnych. W 2012 roku zakończono modernizację 33 dźwigów osobowych we wszystkich budynkach wysokich.
W kolejnych latach, w celu zmniejszenia zużycia energii elektrycznej, wykonano modernizacje instalacji wraz z wprowadzeniem ograniczników poboru prądu w piwnicach oraz zastosowaniem opraw energooszczędnych i systemów światła kroczącego w klatkach schodowych. Sukcesywnie modernizowane są przyłącza WLZ (wewnętrzne linie zasilające). Zakończono opomiarowanie lokali, wszystkie mieszkania rozliczane są ze zużycia mediów na podstawie odczytów uzyskiwanych drogą radiową odczytów wodomierzy i ciepłomierzy lub podzielników kosztów centralnego ogrzewania.
Remont balkonów i nie tylko
Aby podwyższyć standard i komfort życia posiadaczy mieszkań bez balkonów na osiedlu im. Garnuszewskiego, w 2020 roku rozpoczęto montaż balkonów dostawnych. Później zaczęto montować balkony również do mieszkań wyposażonych w niewielkie loggie w celu ich powiększenia. Do końca 2024 roku wykonano 540 takich balkonów. W opracowaniu jest dokumentacja projektowa do pozwolenia na budowę w wybranych nieruchomościach na osiedlu Czyżykowo w Tczewie oraz w Pelplinie.
Potrzebne remonty i konserwacje są prowadzone na bieżąco. W 2024 roku wydatki funduszu remontowego wyniosły ponad 10 mln. zł. W ramach pogotowia lokatorskiego poza godzinami pracy administracji usunięto 399 awarii elektrycznych i hydraulicznych. Większość remontów wykonywanych jest przez firmy zewnętrzne wyłaniane w drodze przetargów, zaś drobniejsze realizuje własna kadra. Utrzymaniem czystości zajmują się dozorco-sprzątacze zatrudnieni w Spółdzielni. Ogółem w Spółdzielni Mieszkaniowej w Tczewie pracuje ponad 120 osób.
Do zarządzania zasobami Spółdzielnia wykorzystuje system informatyczny obejmujący wszystkie komórki organizacyjne. Nowoczesne oprogramowanie ułatwia kontakt pomiędzy mieszkańcami i administracją przez elektroniczny obieg dokumentów, moduł rejestracji zgłoszeń i usuwania awarii oraz internetowy serwis pozwalający na samodzielne kontrolowanie rozliczeń.
Budowanie lokalnej społeczności
Spółdzielczy Dom Kultury pozwala Spółdzielni prowadzić działalność kulturalno-światową. Jego głównym celem jest stworzenie przestrzeni na wspólne działanie członków spółdzielni, którzy sprawiają, że staje się przestrzenią integracji, aktywności i rozwoju całej społeczności. Komercyjnie SDK udostępnia sale na regularne zajęcia teatralne, sportowe i rekreacyjne: taniec, tai chi, joga, szermierka.
Odbywają się tu różnorodne zajęcia i spotkania w Klubie Seniora i Klubie Amazonek, ćwiczenia dla osób 60+, rozwojowe warsztaty dla kobiet, warsztaty malarskie dla dorosłych, warsztaty kreatywne dla dzieci i zajęcia z robotyki.
Ważnym elementem tej działalności są festyny wakacyjne, organizowane przy każdej z administracji w Tczewie, Pelplinie i Gniewie – okazja do wspólnej zabawy i aktywnego spędzenia wolnego czasu w gronie rówieśników i sąsiadów. Szczególną imprezą jest Dzień Sąsiada, który łączy i angażuje mieszkańców w organizację oraz życie własnego osiedla, sprzyja budowaniu więzi sąsiedzkich i wzajemnej współpracy.
SDK współpracuje z lokalnymi instytucjami kultury: Fabryką Sztuk, Miejską Biblioteką Publiczną, Urzędem Miasta w Tczewie, Domem Kultury w Pelplinie, placówkami oświatowymi, świetlicami środowiskowymi, fundacjami. Członkowie Spółdzielni, za pośrednictwem SDK, angażują się w różne akcje pomocowe i charytatywne, przykładowo w czasie pandemii COVID-19, przy wsparciu powodzian i uchodźców z Ukrainy. SDK realizuje także projekty dofinansowane przez Fundację Pokolenia, dzięki którym wzmocniono działalność Chóru Seniorów, stworzono grupę teatralną dla młodzieży oraz grupę taneczną dla dorosłych. Działa tu grupa malarska dla dorosłych – Gremium Malarskie im. Janusza Mokwy, której członkowie mają w swoim dorobku liczne wystawy organizowane przez SDK i inne instytucje, także za granicą.
/Zdjęcia: SM w Tczewie/
SPÓŁDZIELNIA MIESZKANIOWA W TCZEWIE
Al. Zwycięstwa 6, 83-110 Tczew
tel. 58 530 41 71, 58 531 44 07
e-mail: biuro@sm.tczew.pl
www.sm.tczew.pl
